Tel: 020/481-900 | Call centar! 19816 | domzdravljapgd@t-com.me

Svjetski dan borbe protiv raka, 4 februar 2016

Svjetski dan borbe protiv raka, 4 februar 2016

Obilježavanje Svjetskog dana borbe protiv raka je kampanja pokrenuta od strane Svjetske zdravstvene organizacije i Međunarodne unije za borbu protiv raka sa ciljem da se preduzmu efikasnije mjere u borbi protiv raka kroz podizanje svijesti o malignim oboljenjima, promociju mogućih načina prevencije, dijagnostikovanja i liječenja, te povećanje kvaliteta života oboljelih.

Svjetski dan borbe protiv raka 2016. podržava pozitivan i aktivan pristup u borbi protiv raka, koji upozorava i na potrebu smanjenja stope smrtnosti od tog glavnog uzročnika smrti u svijetu.

U svijetu, preko 14 miliona ljudi godišnje oboli, a 8,2 miliona ljudi umre od raka. Najčešći uzroci smrti iz ove grupe bolesti su karcinomi pluća, želuca, jetre, debelog crijeva i dojke. Oko 30% svih smrti zbog malignih bolesti nastaje zbog 5 glavnih faktora rizika: prekomjerne tjelesne težine, nedovoljnog unosa voća i povrća, nedostatka fizičke aktivnosti, te konzumacije alkohola i duvanskih proizvoda. Sama zavisnost od cigareta odgovorna je za jednu petinu svih smrti zbog malignih bolesti, kao i preko 70% svih smrti zbog karcinoma pluća. Oko 70% svih smrti povezanih s malignim bolestima događa se u slabije razvijenim zemljama, a 20% njih uzrokovano je virusnim infekcijama (virusi hepatitisa B i C, humani papiloma virus).

Vodeći uzroci obolijevanja i umiranja od raka kod nas, i u svijetu su gotovo identični.

Muškarci u našoj sredini najviše obolijevaju od raka pluća, debelog crijeva, prostate, mokraćne bešike i želudca. Kod žena maligni proces se najčešće lokalizuje na dojci, debelom crijevu, plućima, grliću materice. Postoje strategije zasnovane na dokazima koje mogu smanjiti i kontrolisati breme malignih bolesti na nivou populacije. One uključuju preventivno dijelovanje na navedene faktore rizika, kontrolu izloženosti štetnim uticajima povezanih s radnim mjestom i kontrolu izloženosti štetnom UV zračenju. Takođe, populacijski programi skrininga (za rak dojke, rak debelog crijeva i rak grlića materice) uz podizanje svjesnosti populacije o ranim znakovima nekih malignih bolesti mogu značajno doprinijeti smanjenju smrtnosti od malignih bolesti. Pravovremeno otkrivanje bolesti, uz dostupne efikasne i dokazane metode lečenja, te osiguranu palijativnu pomoć za bolesnike kojima je potrebna, su neophodni dijelovi zdravstvenog sistema u kontroli problema malignih bolesti.

Zdravi stil života i redovno obavljanje preventivnih i kontrolnih pregleda u velikoj mjeri mogu smanjiti ovu “crnu” statistiku, imajući u vidu da je čak u 90% slučajeva karcinom izlječiv, ukoliko je otkriven u ranoj fazi.

Svako može da smanji sopstveni rizik od raka ako se pridržava jednostavnih savjeta:

1. Prestanite da pušite
2. Hranite se pravilno, raznovrsno, vodite računa o tjelesnoj težini
3. Budite fizički aktivni
4. Smanjite konzumiranje alkoholnih pića
5. Izbjegavajte pretjerano izlaganje suncu
6. Sa kancerogenim materijama rukujte prema uputstvu
7. Smanjite profesionalnu izloženost kancerogenim materijama korišćenjem zaštitne opreme
8. Izbjegavajte izlaganje stresu koliko možete
9. Redovno kontrolišite zdravlje kod vašeg doktora

Prevencija i rano otkrivanje su najuspešnije oružje u borbi protiv raka.
Naš cilj je da vam pomognemo da razumijete kako možete preduzeti korake da spriječite nastanak oboljenja i živite zdraviji, duži i kvalitetniji život.

Redovno kontrolišite svoje zdravlje:

Ako ste muškarac starosti:
• 35 godina i više obavite sistematski pregled jednom u dvije godine;
• 50 godina i više uradite test na skriveno krvarenje u stolici jednom godišnje.

Ako ste žena starosti:
• između 25 i 69 godina posjetite ginekologa najmanje jednom godišnje;
• 30 godina i više, uradite klinički pregled dojki jednom godišnje;
• 45 godina i više uradite mamografski pregled jednom u dvije godine;
• 50 godina i više uradite test na skriveno krvarenje u stolici jednom godišnje
• Pratiti svoju kožu i za svaku promjenu na vrijeme se obratiti ljekaru.

Za širenje posebne poruke o podizanju nivoa svjesti o raku i njegovoj prevenciji, vodeće zdravstvene organizacije, kao i nevladine organizacije učestvuju organizovanjem kampova, programa za podizanje svjesti, skupova, predavanja, seminara i niza mjera za kontrolu politike sprovođenja programa.